Dereli ilçesi Yavuzkemal Beldesi çevresinde yer alan yayla, Giresun şehir merkezine yaklaşık 40–45 kilometre uzaklıktadır. Resmî kaynaklarda yaylanın rakımı 1500–1700 metre aralığında verilir; Dereli Kaymakamlığı yaylayı 1700 metre rakımlı bir alan olarak tanımlar. Buraya çıktığınızda Karadeniz’in kıyıdaki hareketli yüzü geride kalır. Yol kıvrıldıkça hava serinler, ağaçların arasından geçen rüzgârın sesi belirginleşir. Kulakkaya, gösterişli olmaya çalışmadan etkileyen yaylalardan biridir. Fazla konuşmaz; sisle, çimenle, eski yayla evleriyle ve orman kokusuyla anlatır kendini.
Yeşilin İçinde Saklı Eski Bir Yayla Hafızası
Kulakkaya Yaylası, Giresun’un en bilinen ve en çok gidilen yaylalarından biri olarak öne çıkar. Kültür Portalı’nda yaylanın 1991 yılında turizm merkezi ilan edildiği, tarihi İpek Yolu güzergâhlarından biri üzerinde bulunduğu ve Doğu Karadeniz’in eski otantik yerleşim sahalarından biri olduğu belirtilir. Bu bilgi, Kulakkaya’yı yalnızca “güzel manzaralı bir yayla” olmaktan çıkarır. Burada yol, sadece bugünün ziyaretçilerini değil; geçmişin kervanlarını, yaylacılarını, çobanlarını, pazara inip çıkan köylülerini de taşımış gibidir. Yayla yolları, Karadeniz’de her zaman yalnızca ulaşım için kullanılmamıştır; geçim, göç, ticaret ve haberleşme de bu patikalardan geçmiştir.
Kulakkaya’nın Tarihi: Antik Kent Değil, Yaşayan Bir Geçiş Coğrafyası
Kulakkaya’yı anlatırken tarih konusunda dikkatli olmak gerekir. Burası doğrudan kazı alanı olan bir antik kent gibi sunulmamalıdır. Ancak Dereli ve Giresun çevresi, çok katmanlı bir tarihsel arka plana sahiptir. Giresun’un tarihî sürecinde Miletoslular, Pontus, Roma, Bizans, Trabzon Rum İmparatorluğu ve Osmanlı dönemi gibi farklı dönemlerin izleri görülür. Dereli Belediyesi’nin tarihçe bilgisinde, Yavuzkemal beldesi Kulakkaya Mahallesi’nin güneybatısında yer alan Hanalanı Harabesi’nden ve bu alanda çeşitli arkeolojik eserlerin bulunduğundan söz edilir. Bu nedenle Kulakkaya çevresi, arkeolojik bakımdan tamamen sessiz bir bölge değildir; fakat burada anlatılması gereken şey, kesinliği olmayan efsanelerden çok, yüksek yayla coğrafyasının tarih boyunca bir geçiş ve yaşam alanı olduğudur.
Yayla Evleri, Orman Kokusu ve Sade Bir Mimari
Kulakkaya’da mimari, taşın ve ahşabın abartısız uyumuyla kendini gösterir. Yayla evleri büyük saraylar gibi dikkat çekmez; aksine doğaya karıştıkları için güzeldir. Çatıların eğimi, duvarların sadeliği, evlerin yamaçlara yerleşme biçimi, Karadeniz insanının iklimle kurduğu pratik ilişkiyi anlatır. Burada yapıların dili gösterişten uzaktır. Sis bastığında bir evin bacası görünür, sonra kaybolur. Bir kapı önünde dizili odunlar, uzaktan gelen hayvan sesi, rüzgârla sallanan çimenler… Kulakkaya’nın mimarisi biraz da bu gündelik ayrıntılarda saklıdır. Yaylanın “otantik” havası, tek bir yapıda değil, bütün yerleşimin doğaya direnmeden yaşamasında hissedilir.
Despot Kayası, Gelin Kayası ve Söylencelerin Sessiz İzleri
Kulakkaya yolunda ve çevresinde adı sık geçen bazı noktalar vardır: Despot Kayası ve Suyu, Erimez Mevkii, Gelin Kayası… Dereli Kaymakamlığı bu yerleri yaylanın ilgi çeken doğal durakları arasında sayar. Bu isimler bile bölgenin halk hafızasında nasıl yaşadığını göstermeye yeter. “Gelin Kayası” adını duyduğunuzda insan ister istemez bir hikâye arar. Karadeniz’in birçok yerinde kayalara, pınarlara ve geçitlere bağlı anlatılar kuşaktan kuşağa taşınır. Kulakkaya’da da bu atmosfer güçlüdür; fakat kesin kaynağa dayanmayan hikâyeleri tarih diye sunmak doğru olmaz. En güzeli, bu adların çağrıştırdığı duyguyu hissetmek ve bölge insanından dinlenen sözlü anlatıları yerinde, kendi doğallığı içinde değerlendirmektir.
Yaylacılık Kültürü: Kulakkaya’nın Gerçek Ruhu
Kulakkaya’yı anlamanın en doğru yolu, yaylacılık kültürüne bakmaktır. Doğu Karadeniz’de yaylaya çıkmak yalnızca serinlemek değildir; hayvanların otlatılması, yaz aylarında üretimin sürdürülmesi, ailelerin bir araya gelmesi ve köy hayatının yükseklerde devam etmesidir. Dereli Belediyesi’nin aktardığı “Otçu Göçü” geleneği, yaylacıların geride bıraktıkları yakınlarının yaz içinde toplu ziyaretlerle yaylaya çıkmasını anlatır. Bu dönem, mısır otunun alınması ile fındık toplama zamanı arasındaki kısa aralığa denk gelir. İşte Kulakkaya’nın kalbinde de bu kültür vardır: yolculuk, buluşma, imece, sohbet, horon ve serin yayla akşamları.
Doğa Yürüyüşü Sevenler İçin Kulakkaya
Kulakkaya, yalnızca piknik yapılacak bir durak değildir. Anadolu Ajansı’nın haberine göre Giresun Orman Bölge Müdürlüğü tarafından Kulakkaya’da eski orman yollarını değerlendiren 13 kilometrelik bir yürüyüş rotası planlanmıştır; güzergâhın Kulakkaya merkezinden başlayıp Alçakbel mesire alanı, Belen Tepesi ve Çağman Yaylası yönünde ilerlediği belirtilmiştir. Bu rota fikri bile yaylanın karakterini anlatmaya yeter. Burada yürümek, bir noktadan başka bir noktaya varmak değil; ormanın içinde zamanın yavaşladığını fark etmektir. Ladin ve çam ağaçları arasında yürürken sis bazen önünüzü kapatır, bazen de birkaç saniyeliğine bütün vadiyi açar. O anlarda Karadeniz’in neden bu kadar çok şiire, türküye ve hikâyeye konu olduğunu daha iyi anlarsınız.
Kulakkaya’da İnsan Biraz Kendine Döner
Kulakkaya Yaylası, Giresun’un yalnızca gezilecek yerlerinden biri değildir; aynı zamanda Karadeniz’in yayla hafızasını taşıyan özel duraklardan biridir. Burada tarih, taş bir kitabede değil; eski yollarda, yayla evlerinde, sisin ardından görünen yamaçlarda ve kuşaktan kuşağa aktarılan yaşam biçiminde saklıdır. Yolunuz Giresun’a düşerse Kulakkaya’ya yalnızca “görmek” için değil, biraz da durmak için gidin. Çünkü bazı yerler insana manzara gösterir; Kulakkaya ise insanın içine serin bir nefes bırakır.
Kulakkaya’da Ne Yapılır?
Kulakkaya’ya gittiğinizde önce acele etmeyin. Burası hızlı gezilecek bir yer değil. Yayla merkezinde kısa bir yürüyüş yapabilir, çevredeki ormanlık alanlarda doğayı dinleyebilir, Alçakbel Orman İçi Piknik Alanı çevresinde günübirlik vakit geçirebilirsiniz. Giresun Valiliği, Alçakbel’de organize piknik sahası ve çocuk parkı bulunduğunu belirtir. Fotoğraf çekmek isteyenler için en güzel saatler sabah erken vakitler ve akşamüstüdür. Sisli havalarda manzara tamamen kapanmış gibi görünse de birkaç dakika sonra bambaşka bir görüntü ortaya çıkabilir. Bu yüzden fotoğraf için sabırlı olmak gerekir.
Kulakkaya’ya Ne Zaman Gidilir?
Kulakkaya Yaylası en canlı hâlini ilkbahar sonu ve yaz aylarında gösterir. Çayırlar yeşerir, orman gülleri ve yayla çiçekleri çevreye renk katar. Dereli Kaymakamlığı yaylanın orman gülleri ve vargit çiçeklerine ev sahipliği yaptığını belirtir. Sonbaharda ise yayla daha sakin, daha içe dönük bir güzelliğe bürünür. Sis daha sık iner, hava daha keskinleşir. Kış mevsiminde yol ve hava koşulları mutlaka kontrol edilmelidir; yüksek rakımlı bölgelerde hava kısa sürede değişebilir.
Küçük Ama İşe Yarayan Gezi Tavsiyeleri
Kulakkaya’ya yazın bile giderken yanınıza ince bir mont alın. Giresun merkezde hava sıcak olsa da yaylada rüzgâr serin olabilir. Rahat yürüyüş ayakkabısı tercih edin; çimenli ve nemli zeminlerde kaymamak için bu önemlidir. Yol üstünde kısa molalar vermeyi ihmal etmeyin. Despot Kayası, Erimez Mevkii ve Gelin Kayası gibi noktalar yalnızca geçilip gidilecek yerler değildir; Kulakkaya yolculuğunun ruhunu tamamlayan duraklardır. Ayrıca yaylada çöp bırakmamak, ateş yakılacak alanlar konusunda dikkatli olmak ve yerel yaşamın sakinliğine saygı göstermek gerekir. Kulakkaya’nın güzelliği biraz da bozulmamış havasından gelir.
Kulakkaya Yaylası’na Nasıl Gidilir?
Giresun Merkezden Özel Araçla Ulaşım
Giresun merkezden Dereli yönüne ilerlenir.
Dereli’den sonra Yavuzkemal Beldesi güzergâhı takip edilir.
Kulakkaya Yaylası, resmî kaynaklara göre Giresun merkeze yaklaşık 40–45 kilometre mesafededir.
Dereli Kaymakamlığı, yolun tamamen asfalt olduğunu ve büyük araçlar için de ulaşıma uygun bulunduğunu belirtir.
Dereli Üzerinden Gidiş
Dereli ilçe merkezi, Kulakkaya’ya ulaşımda en pratik bağlantılardan biridir.
Dereli’den Yavuzkemal yönüne çıkıldığında yayla yoluna bağlanılır.
Bu rota, ilk kez gidecekler için daha anlaşılır ve tercih edilebilir bir seçenektir.
Ordu-Giresun Havalimanından Ulaşım
Ordu-Giresun Havalimanı’ndan önce Giresun şehir merkezine geçilebilir.
Ardından araç kiralama, taksi ya da özel transferle Dereli–Yavuzkemal güzergâhı kullanılabilir.
Dereli Kaymakamlığı, Kulakkaya Yaylası’nın Ordu-Giresun Havalimanı’na yaklaşık 85 kilometre mesafede olduğunu belirtir.
Alternatif Yayla Güzergâhları
Bölgeyi daha geniş bir yayla rotası olarak gezmek isteyenler Bektaş, Melikli Obası, Kurttepe ve Alçakbel çevresini de plana ekleyebilir.
Giresun Valiliği, Bektaş Turizm Merkezi çevresindeki Kulakkaya, Melikli Obası, Kurttepe ve Alçakbel alanlarının birlikte değerlendirilebilecek bir yayla bütünü oluşturduğunu aktarır.