Türkiye'de sık sık “il olacak ilçeler”, “82. il hangisi olacak?” veya “il olmaya en yakın 19 ilçe” başlıklı listeler yayımlanmaktadır. Ancak bu listelerin önemli bir bölümü resmî bir devlet kararı veya yürürlükteki otomatik kriterlere dayanmamaktadır.
5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 1. maddesinde Türkiye'nin merkezi idare açısından coğrafi durum, iktisadi şartlar ve kamu hizmetlerinin gerekleri dikkate alınarak illere ayrıldığı belirtilmektedir. Kanunun 2. maddesine göre ise il ve ilçe kurulması kanunla yapılmaktadır.
Bu nedenle bir ilçenin:
100 bin nüfusu aşması,
il merkezinden belirli bir kilometre uzakta bulunması,
ekonomik olarak gelişmiş olması,
büyük bir yüzölçümüne sahip olması
tek başına o ilçeye il olma hakkı kazandırmaz.
İnternette sıkça tekrarlanan “100 bin nüfus ve il merkezine en az 30 kilometre uzaklık” şeklindeki formül, yürürlükteki mevzuatta bir ilçeyi otomatik olarak il yapan bağlayıcı şart değildir.
Bu içerikte daha objektif bir yöntem kullanılmıştır. TBMM'nin 28. Yasama Döneminde hâlen komisyonda bulunan ve doğrudan yeni il kurulmasını amaçlayan kanun teklifleri esas alınmıştır.
Bu ölçüte göre en güncel teklif Tarsus içindir. 17 Haziran 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunulan 2/3733 esas numaralı “Tarsus İl Kurulması Hakkında Kanun Teklifi”, Tarsus ilçesinin il yapılmasını amaçlamaktadır. Teklif 19 Haziran 2026 tarihinde İçişleri Komisyonuna havale edilmiş ve 3 Eylül 2026 itibarıyla komisyondadır.
Ereğli için ise 25 Şubat 2026 tarihinde yeni bir teklif verilmiştir. Teklif yalnızca Ereğli'nin il yapılmasını değil, Aziziye, Belkaya ve Zengen'in de kurulacak yeni ile bağlı ilçeler hâline getirilmesini öngörmektedir.
Akşehir, İnegöl, Elbistan, Nazilli ve Gebze için de 2023-2024 döneminde verilen teklifler halen TBMM kayıtlarında komisyondadır.
Cizre, Siverek ve Erciş için daha eski dönemlerden gelen il olma teklifleri 28. Yasama Döneminde yenilenmiş ve İçişleri Komisyonuna gönderilmiştir.
Ancak burada kritik bir ayrım vardır:
Bir milletvekilinin kanun teklifi vermesi, ilçenin kesin olarak il olacağı anlamına gelmez.
Teklifin komisyondan geçmesi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilmesi ve kanunlaşma sürecinin tamamlanması gerekir. Dolayısıyla aşağıdaki listeyi “kesin il olacak ilçeler” değil, güncel TBMM süreci bakımından en somut il adayları olarak değerlendirmek gerekir.
Sıralama ölçütü:
TBMM'de aktif il kurma teklifinin bulunması ve teklifin güncelliği.
