“Türkiye'nin en yüksek şelalesi” sorusunda yalnızca bir rakama bakmak yanıltıcı olabilir.
Şelale yüksekliği farklı şekillerde ifade edilebilir:
Tek dikey düşüş yüksekliği
Birden fazla kademenin toplam düşüşü
Şelalenin başladığı ve bittiği noktalar arasındaki toplam kot farkı
Örneğin Tar Deresi Bulut Şelalesi, Rize Valiliğinin ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün kayıtlarında üç kademeli olarak yaklaşık 250 metre yükseklikten akan bir şelale şeklinde tanımlanmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığı 12. Bölge Müdürlüğü ise Bulut Şelalesi'nin 4 kademeden oluştuğunu ve 250 metre yüksekten düştüğünü belirtmektedir.
Artvin'deki Ciro Şelalesi için de benzer bir ölçüm farkı vardır. GoTürkiye, Ciro'yu yaklaşık 160–165 metre yüksekliğinde tanıtmaktadır. Buna karşılık Doğu Karadeniz Kültür Envanteri Projesindeki ayrıntılı şelale kartında ölçülen “A: Yükseklik” değeri 70 metre olarak verilmektedir. Bu durum toplam kademeli düşüş ile tek ölçülen şelale cephesinin birbirinden farklı değerlendirildiğini göstermektedir.
Aynı nedenle bazı eski resmî kaynakların Tortum veya Kapuzbaşı için kullandığı “Türkiye'nin en yüksek şelalesi” gibi ifadeler günümüzde bütün şelaleler karşılaştırıldığında doğrudan kullanılmamalıdır.
Bu içerikte ana karşılaştırma ölçütü:
Resmî veya kamu kurumsal kaynaklarında şelale için yayımlanan toplam / azami düşüş yüksekliği olarak belirlenmiştir.
Önemli Not: Aşağıdaki tablo Türkiye Cumhuriyeti tarafından yayımlanmış hazır bir “Türkiye'nin en yüksek 10 şelalesi” sıralaması değildir. Farklı resmî ve kamu kaynaklarında yüksekliği açıkça belirtilen şelalelerin karşılaştırılmasıdır.
ÖNEMLİ METODOLOJİ NOTU
Türkiye'de bütün şelalelerin yüksekliğini aynı jeodezik ölçüm yöntemiyle kayıt altına alıp sıralayan güncel bir resmî ulusal veri tabanı bulunmamaktadır.
Bu nedenle çeşitli resmî kaynaklarda:
kademelerin toplam yüksekliği,
tek ana düşüş,
kaya duvarının yüksekliği,
yaklaşık gözlemsel değer
birbirine karışabilmektedir.
Örneğin:
Bulut Şelalesi: 250 m toplam kademeli düşüş
Ciro Şelalesi: tanıtım kaynağında 160–165 m, ayrıntılı envanterde ana düşüş 70 m
Güzeldere Şelalesi: güncel kaynakta 120 m, eski resmî materyallerde 130–135 m
Kapuzbaşı: farklı kamu kaynaklarında 60–76 m, 40–80 m ve yaklaşık 70 m değerleri
bulunmaktadır.
Bu nedenle tablo “resmî kaynaklarda yayımlanan yükseklik değerlerine göre karşılaştırma” olarak kullanılmalıdır.