Yorgun Herakles Heykeli'nin İki Parçası Nasıl Ayrıldı?
1980 yılında Prof. Dr. Jale İnan'ın başkanlığında yürütülen Perge kazılarında, Herakles heykelinin belden aşağısını oluşturan bölüm bulundu. Buluntu, Perge'nin Güney Hamamı'ndaki Klaudios Peison Galerisi olarak tanınan alandan çıkarıldı. Heykelin üst bölümünün nerede olduğu o tarihte bilinmiyordu. 1990 yılında ise Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Boston Güzel Sanatlar Müzesi'nde bulunan bir Herakles heykeli parçasının Perge'de keşfedilen alt gövdeyle ilişkili olduğu anlaşıldı. Kültür ve Turizm Bakanlığının açıklamasında üst bölümün Boston Güzel Sanatlar Müzesi'nde ve Shelby White ile Leon Levy koleksiyonuyla ilişkili olduğu belirtilmektedir. İki eserin kırık yüzeylerinin ve biçimlerinin karşılaştırılması, aynı heykele ait olduklarının ortaya konulmasında önemli rol oynadı. Ancak üst bölümün tam olarak hangi tarihte ve kim tarafından Perge'den çıkarıldığı konusunda bütün ayrıntılar kesin olarak belgelenmiş değildir. Bu yüzden eserin 1980 yılında iki parça hâlinde bulunduğu şeklindeki ifade doğru olmaz. Alt bölüm 1980'de bilimsel kazıda ortaya çıkarıldı; üst bölümün Boston'da bulunduğu 1990'da belirlendi.
Yorgun Herakles Heykeli Nasıl Türkiye'ye Getirildi?
Türkiye, heykelin üst bölümünün Perge kökenli olduğunu ortaya koyan çalışmaların ardından iade talebinde bulundu. Bu süreçte arkeolog Prof. Dr. Jale İnan'ın bilimsel araştırmaları ve gazeteci Özgen Acar'ın buluntunun izini sürmeye yönelik çalışmaları önemli rol oynadı. Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Dışişleri Bakanlığı tarafından yürütülen görüşmeler uzun yıllar devam etti. 22–23 Eylül 2011 tarihlerinde ABD'de gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda Boston Güzel Sanatlar Müzesi ile bir mutabakat sağlandı. Üst parça 22 Eylül 2011'de teslim alındı ve 25 Eylül'de Türkiye'ye ulaştı. Daha sonra Antalya Müzesi'ne götürülen eser, burada bulunan alt yarısıyla uzmanlar tarafından birleştirildi. Restorasyon çalışmalarının tamamlanmasıyla heykel 9 Ekim 2011'de Antalya Müzesi'nde yeniden sergilenmeye başladı. Bu birleşme, Türkiye'ye iade edilen arkeolojik eserler arasında en çok bilinen örneklerden biri hâline geldi.
