Bu içerikte “küçükbaş hayvan” kavramı koyun ve keçilerin toplamını ifade etmektedir. Yalnızca koyun sayısı veya yalnızca keçi sayısı esas alınmamıştır. Örneğin Mersin keçi varlığında çok güçlü bir il olmasına rağmen toplam küçükbaş varlığı sıralaması farklı olabilir.
Tarım ve Orman Bakanlığının “Hayvan Varlığı İstatistikleri, 2025” çalışmasında canlı hayvan sayılarının referans tarihi 31 Aralık 2025 olarak belirtilmiştir. Veriler il ve ilçe müdürlükleri tarafından toplanmakta, Bakanlığın web tabanlı İstatistik Bilgi Sistemine girilmekte ve önceki yıllarla karşılaştırılarak nihai hale getirilmektedir. Veri düzeyi ilçeye kadar inmektedir.
TÜİK tarafından 10 Şubat 2026’da yayımlanan Hayvansal Üretim İstatistikleri de aynı idari kayıt sistemine dayanıyor. TÜİK, verilerin toplanması ve işlenmesinden Tarım ve Orman Bakanlığının, yayımlanmasından ise TÜİK’in sorumlu olduğunu açıkça belirtiyor.
İllerin tamamı için aynı formatta hazırlanmış rakamlar Bakanlığın bültenine bağlı ayrıntılı Tablo-1 dosyasında tutuluyor. Buna karşılık il müdürlüklerinin kamuya açık rapor ve açıklamalarında bazı rakamlar yuvarlatılmış veya farklı tarihler itibarıyla verilmiş olabiliyor. Bu nedenle aşağıda kesin rakam ile yaklaşık/güncel kayıt ayrımı özellikle korunmuştur.
ÖNEMLİ METODOLOJİ NOTU
Türkiye’de En Fazla Küçükbaş Hayvan Hangi İlde?
Van. Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı resmî kurum sayfasında Türkiye’de en fazla küçükbaş hayvanın Van’da bulunduğu açıkça belirtilmektedir. Güncel kayıt açıklamasında sayı 3.464.897 baş olarak verilmiştir.
Neden 2025 Verisi Kullanıldı?
2025, tamamlanmış son yıllık resmî veri dönemidir. Tarım ve Orman Bakanlığının 2025 bülteninde canlı hayvan sayılarının referans tarihi 31 Aralık 2025 olarak belirtilmiştir.
Neden 2026 Verisi Kullanılmadı?
8 Eylül 2026 itibarıyla 2026 yılı tamamlanmamıştır. Bakanlığın 2025 bülteninde bir sonraki “Hayvan Varlığı İstatistikleri” bülteninin 23 Eylül 2026 tarihinde yayımlanacağı belirtilmektedir. Dolayısıyla henüz yayımlanmamış veya dönemsel 2026 rakamlarını tam yıllık sıralama gibi kullanmak doğru değildir.
Küçükbaş Hayvan Sayısı Nasıl Hesaplanıyor?
Küçükbaş hayvan varlığı temel olarak koyun + keçi toplamıdır. 2025 sonunda Türkiye’de 46.688.813 koyun ve 11.185.505 keçi bulunuyordu; toplam 57.874.318 baş küçükbaş hayvan eder.
Hayvan Varlığı ile Hayvansal Üretim Aynı Şey mi?
Hayır. Hayvan varlığı, belirli referans tarihinde işletmelerde bulunan canlı hayvan stokudur. Et, süt, yapağı veya kesilen hayvan miktarı bir üretim göstergesidir ve bu sıralamada kullanılmamıştır.
Farklı Kaynaklarda Neden Farklı Rakamlar Var?
Hayvan varlığı yıl içinde doğumlar, ölümler, satışlar ve hayvan hareketleri nedeniyle değişir. Ayrıca bazı il müdürlükleri TÜRKVET'in güncel kayıtlarını, bazı raporlar ise TÜİK/Tarım ve Orman Bakanlığının yıl sonu istatistiklerini kullanabilir.
Bu nedenle Haziran 2025, 31 Aralık 2025 ve Mayıs 2026 kayıtları birebir aynı olmak zorunda değildir. Örneğin Türkiye geneli küçükbaş varlığı Haziran 2025’te 58,206 milyon baş iken, yıl sonu değeri 57,874 milyon baştır.
Hangi Unsurlar Dahil Edildi?
Koyun ve keçi varlığı dahil edildi.
Hangi Unsurlar Dahil Edilmedi?
Sığır, manda, kümes hayvanları, arılar ve kesilmiş hayvan sayıları dahil edilmedi. “Kurbanlık hayvan sayısı” da ayrı bir kavramdır ve toplam küçükbaş varlığı yerine kullanılmadı.
